Print

[Ezra]

Op schrijven online staat dit artikel:
http://www.schrijvenonline.org/nieuws/britse-uitgevers-in-de-rij-voor-vrouwelijke-sci-fi-en-fantasy-auteurs

[Anaïd Haen]

Had het inderdaad al eens gelezen. Leuke trend. Was ik een man, deed ik mij voor als vrouw en stuurde ik in.
Het lijkt over het algemeen al dat vrouwen/meisjes meer lezen dan mannen/jongens en dus richt de uitgeefwereld zich massaal op vrouwen. Zó fout. Nu gaan nog minder jongens lezen. Mannenliteratuur is straks een niche. Het wordt vast illegaal. Dat mannen die lezen het verborgen houden, want ze lezen wat er uitkomt en dat zijn vrouwenboeken, geschreven door vrouwen.
Tijd om wilde schietverhalen te schrijven. Waar mannen helden zijn. Waar ze ongeschoren door de bush banjeren om mooie dames te redden. En ik ben dodelijk serieus.

[jack]

Ik snap het niet. Voorheen werden schrijfsters dus gediscrimineerd. Waar blijkt dat uit? Juist in het genre ken ik talloze alom gewaardeerde (Engelstalige) schrijfsters.

Dat er voorheen minder schrijfsters werden uitgegeven (wat ik betwijfel), kan een van de volgende oorzaken hebben:

- Schrijfsters schreven geen goede verhalen. Nu "ineens" doen ze dat wel, dus wordt het interessant ze uit te geven. Of ze schrijven nog steeds geen goede verhalen, maar alleen al het feit dat ze vrouw zijn verkoopt (sex sells, as the british say).
De vraag is welke van de twee opties waar is. Als dat de eerste is, dan moet na te gaan zijn waarom vrouwen in tegenstelling tot vroeger ineens wel goede (commerciële) verhalen schrijven. En bij de tweede moet je je afvragen of het voor vrouwen in het bijzonder en het genre in het algemeen wel zo gunstig is om als commercieel seks-object gezien te worden.

- Schrijvers schreven wel goede verhalen, maar om onduidelijke redenen zagen de uitgevers er geen commerciële kansen in. Dat kan weer twee oorzaken hebben: de uitgevers hadden geen oog voor wat de lezers wilden (verhalen van vrouwen) of de lezers wilden geen verhalen van vrouwen lezen.
Vraag: wat heeft de uitgevers doen inzien dat schrijfsters commercieel interessanter zijn geworden dan 10 jaar terug? Of: wat heeft de ommekeer in de lezer teweeg gebracht?

Zelf heb ik de indruk dat die commerciële kansen vooral voortkomen uit een bepaalde vorm van vertrutting die ook al een paar jaar de dood in de pot van het thrillergenre is: de vrouwenthriller.

[Anaïd Haen]

Het zal te meten zijn hoeveel vrouwen er worden uitgegeven in het genre tov mannen. Kwestie van tellen. Een willekeurige blik in mijn boekenkast brengt het aandeel vrouwelijke auteurs (Julian May meegerekend, ook al deed die zich voor als man (meerdere mannelijke pseudoniemen) omdat dat een paar jaar terug betere kansen leek te geven) rond de 25%. Nu zal mijn boekenkast niet representatief zijn, het is maar een steekproef en ik koop recentelijk erg weinig boeken, maar toch.

Ik ben er niet zeker van of vrouwen werden gediscrimineerd. Da's zo'n stelling ook, hè? Hoeveel vrouwen stuurden manuscripten in, hoeveel deden dat onder mannelijk pseudoniem, hoe verhield zich dat tot mannen? Ik heb echt geen idee en betwjfel of daar ooit statistiek over is bijgehouden. Ook betwijfel ik sterk dat er kwaliteitsverschillen zitten tussen mannen en vrouwen. Smaakverschil volgens mij wel. Verschil in interesse. Verschil in beleefwereld.

Wat er wél veranderd is, is inkomen. Vrouwen stopten nog niet zo lang geleden met werken als ze trouwden. Nee; niet allemaal, maar het was een gewoonte. Later werd dat als er kinderen kwamen en tegenwoordig werken vrouwen zowat tijdens de bevalling nog door. Ze beschikken dus over een eigen inkomen en geven dat uit aan iets wat ze graag zien. En blijkbaar hoort daar een bepaalde leesinteresse bij, als we de schappen in de boekwinkels moeten geloven.

Wat de auteurs betreft: Ik denk niet dat de kwaliteit van schrijven van vrouwen anders is geworden. Het was altijd goed of altijd slecht. Of beter gezegd: er zijn goede schrijfsters en slechte en dat was altijd al zo. Op grond van uitsluitend je geslacht een contract krijgen is op zich handig. Ik zeg het maar ronduit, ben niet vies van een beetje seks-appeal. Maar persoonlijk betwijfel ik dat heel erg. Immers: de meeste vrouwen vallen niet op vrouwen. Ze lezen alleen graag boeken die aansluiten bij hun leefwereld. Dat heeft dus niets met seks te maken, eerder met sekse.

[jack]

Wat er wél veranderd is, is inkomen. Vrouwen stopten nog niet zo lang geleden met werken als ze trouwden. Nee; niet allemaal, maar het was een gewoonte.

Tot eind jaren 60 ongeveer. Daarvoor werden vrouwen ontslagen als ze trouwden, een gezin had immers aan 1 kostwinner genoeg. Sinds de jaren 80 is het normaal (en vaak noodzakelijk voor het gezinsinkomen) dat vrouwen blijven werken. Dus... waarom nu ineens die run op schrijfsters, terwijl de lezeressen met hun inkomen er al zo'n 30 jaar(!) zijn?

En zoals je zelf al aangeeft: vrouwen lezen heel veel en volgens diverse onderzoeken veel meer dan mannen. Dat is niet iets van de laatste tijd. Als vrouwen graag iets lezen dat bij hun leefwereld aansluit, wat hebben ze de afgelopen halve eeuw dan gelezen in het genre?

Dat heeft dus niets met seks te maken, eerder met sekse.

Daarom werkt het in het Nederlands niet...

Ik moet onwillekeurig denken aan het verbannen van booth babes. Met schrijfsters in je stal op de beurs heb je een goed excuus voor het concept booth babe.

[Anaïd Haen]

Misschien omdat uitgeverijen achter lopen? Nu de trend herkennen en een inhaalslag maken? Maar dat lijkt me sterk, gezien wat er in de thrillerwereld is gebeurd. Ik vind trouwens wel dat de auteurs ietsje meer credit mogen krijgen dan vertrutting en bij mijn weten verkopen geen van die schrijfster zichzelf als een seks-object. (zo beter? ;-)

Is dit niet een kip en ei verhaal? Want wat begon er eerst? Gingen vrouwen eerst meer lezen en kwam er meer vraag naar vrouwenboeken of kwamen die eerst en gingen vrouwen daardoor meer lezen?
Ik heb echt geen idee.

Maar de niche is dus geboren: mannenboeken. Bij de PHP had ik een 'mannenverhaal' en een 'vrouwenverhaal' geschreven. Mijn definitie daarvan, dus val niet over me heen. Gek genoeg werd het 'mannenverhaal' door de mannelijke voorselecteur laag beoordeeld. En het 'vrouwenverhaal' eindigde hoog bij een overwegend mannelijke jury. Vond ik verrassend. Het gaf dus aan dat ik niet snapte wat wie zou aanspreken en da's dan verder ook prima: Blijkbaar lezen mannen en vrouwen mijn verhalen graag, met uitzondering van sommige mannen en vrouwen.

[jack]

Is dit niet een kip en ei verhaal? Want wat begon er eerst? Gingen vrouwen eerst meer lezen en kwam er meer vraag naar vrouwenboeken of kwamen die eerst en gingen vrouwen daardoor meer lezen?
Ik heb echt geen idee.

"vrouwen lezen meer dan mannen" is volgens mij minstens een halve eeuw oud (denk ook aan meisjes die over het algemeen een leervoorsprong hebben op school, en daar al meer lezen). Het idee van "vrouwenboek" (vrouwenthriller, chicklit) is nog geen vijf jaar oud.

Bij de vrouwenthriller worden helaas alle vrouwen die een thriller schrijven ondergebracht, ook als ze geen specifieke vrouwenthrillers schrijven.